كامبوج  سال آينده  به  عضويت   سازمان  جهاني  تجارت  در مي‌آيد

 

سومين نشست گروه‌كاري الحاق كامبوج در روز 14 نوامبر 2002 (23 آبان 81) برگزار شد و براي نخستين بار مذاكرات بر سر تعيين اجزاي گزارش گروه‌كاري و توافق در خصوص شرايط الحاق تمركز يافت و بدين ترتيب فرآيند الحاق كامبوج وارد مرحلة نهايي خود گرديد. دبيرخانه اينك بايد پيش‌نويس گزارش گروه‌كاري را براي نشست بعدي كه در بهار سال آينده (مارس يا آوريل 2003) خواهد بود، آماده كند.

وزير بازرگاني كامبوج كه رياست هيات اعزامي كامبوج به ژنو را بر عهده داشت گزارشي از پيشرفت‌هاي صورت گرفته در كامبوج پس از نشست قبلي گروه كاري در ماه فوريه (بهمن ماه) را ارايه كرد. وي اظهار داشت تا كنون 17 قانون و يا پيش‌نويس قانوني به اعضاي سازمان ارايه گرديده‌است. قانون و آيين دادرسي مدني اخيراً تكميل گشته و حمايت از علايم تجاري به اجرا در آمده‌است. كامبوج در طول سال گذشته براي تصويب حدود 50 مورد از قوانين و مقررات كوشيده‌است. رييس هيأت كامبوجي اظهار اميدواري كرد كه رؤياي كامبوج در پنجمين نشست وزيران سازمان جهاني تجارت كه سال آينده در كانكون مكزيك برگزار مي‌گردد، محقق شود.

در سومين نشست گروه‌كاري كامبوج، عمده سؤالات از سوي استراليا، آمريكا، اتحاديه اروپا، تايوان و ژاپن طرح گرديد و سؤالات بيشتري نيز به شكل مكتوب ارايه خواهد شد. اعضاي گروه‌كاري جهت اعطاي دوره‌هاي انتقالي براي اجراي پاره‌اي از تعهدات و از جمله برخي موارد  حقوق  مالكيت  فكري  آمادگي  دارند. در عين حال آمريكا اظهار داشت كه اين امر نمي‌بايد شامل مواردي گردد كه كامبوج قبلاً در آن موارد با موافقت‌نامه حقوق مالكيت فكري سازمان و اصول آن همچون اصل عدم تبعيض انطباق داشته‌است.

استراليا و آمريكا همچنين از كامبوج خواستند برنامه زماني خود را براي تصويب مقررات باقي‌مانده ارايه كند. آمريكا خواستار تعيين زمان تشكيل دادگاه‌هاي تجاري در كامبوج به جاي دادگاه‌هاي عمومي فعلي، كه از تخصص كمتري در موضوعات تجاري برخوردار مي‌باشند، گرديد. هيأت كامبوجي به زمان‌بر بودن تصويب قانون مدني با توجه به مشورت‌هاي مورد نياز در نظام دمكراتيك اشاره كرد و افزود كه كامبوج تا پيش از ايجاد دادگاه‌هاي تجاري از كمك‌هاي فني جهت آموزش قضات خود در حوزه‌هاي تخصصي و تجاري بهره‌ مي‌گيرد.

استراليا و آمريكا همچنين از كامبوج خواستند يارانه‌هاي صادراتي خود را در بخش كشاورزي  درحدصفر تثبيت نمايد، اگر چه در حال حاضر فاقد چنين يارانه‌هايي مي‌باشد. استراليا به علاوه از كامبوج خواست تعرفه‌هاي خود را به سهميه‌هاي تعرفه‌اي كه از پيچيدگي بيشتر و شفافيت كمتري برخوردارند بدل نسازد. كامبوج گفته است كه وضع سهميه‌هاي تعرفه‌اي را بررسي مي‌كند.

استراليا، كانادا، چين، اتحاديه اروپا و كشورهاي عضو آن، هند، ژاپن، كره، مالزي، زلاندنو، سنگاپور، تايوان، تايلند، آمريكا و ونزوئلا اعضاي گروه‌كاري الحاق كامبوج مي‌باشند. مذاكرات دو جانبه ادامه خواهد يافت اما رييس ايتاليايي گروه‌كاري اميدوار است كه اغلب موضوعات مهم در نشست آتي گروه‌كاري روشن گردد. وي مي‌افزايد : اين اميد وجود دارد. اما البته اين امر بيشتر به مذاكرات بستگي دارد.

كامبوج در 8 دسامبر 1994 درخواست الحاق خود را تسليم دبيرخانه سازمان جهاني تجارت كرد و در 21 دسامبر همان سال گروه‌كاري الحاق  اين كشور تشكيل شد. در ژوئن سال 1999 كامبوج يادداشت رژيم تجاري خود را تسليم دبيرخانه كرد. پاسخ به پرسش‌هاي مطرح شده در خصوص رژيم تجاري در ژانويه 2001 توزيع شد. نخستين نشست گروه‌كاري در مه 2001 برگزارگرديد ومستندسازي در خصوص پرسش و پاسخ‌هاي بيشتر،كشاورزي، استانداردها، مالكيت فكري و برنامه عمل براي قانون‌گذاري به همراه پيشنهادهاي تعرفه‌اي وخدمات در دسامبر 2001 صورت گرفت. دومين و سومين نشست گروه‌كاري در فوريه و نوامبر 2002 برگزار گرديده ‌است و به موازات آن مذاكرات دو جانبه در ژنو و پنوم‌پن، پايتخت كامبوج ادامه دارد.

كامبوج و اعضاي گروه‌كاري از قصد خود مبني بر تكميل فرآيند عضويت كامبوج در سازمان جهاني تجارت تا زمان برگزاري پنجمين نشست وزيران سازمان كه در روزهاي 14ـ10 سپتامبر 2003 (23ـ19 شهريور 82) در كانكون مكزيك برگزار مي‌گردد، خبر داده‌اند. كشورهاي عضو اتحاديه جنوب شرق آسيا (آسه‌آن) ضمن آنكه قوياً از الحاق سريع كامبوج به سازمان جهاني تجارت پشتيباني كرده‌اند از كشورهاي توسعه يافته خواسته‌اند با توجه به آنكه كامبوج در كمترين درجه توسعه يافتگي قرار دارد از تقاضاهاي سنگين از اين كشور خودداري كنند. چين و دو كشور كمتر توسعه يافته نيز همين موضع را تكرار كردند. كشورهاي توسعه يافته نيز گفته‌اند كه منعطف خواهند بود.با راكد ماندن روند عضويت وانوآتو1، كامبوج نخستين كشور در كمترين درجه توسعه يافتگي خواهد بود كه از طريق فرآيند الحاق به عضويت اين سازمان در مي‌آيد.

  كامبوج به همراه دو كشور همسايه‌اش، ويتنام و لائوس ، تنها كشورهاي عضو اتحاديه جنوب شرق آسيا (آسه‌آن) هستندكه هنوز به عضويت سازمان جهاني تجارت در نيامده‌اند. در ويتنام، همسايه بزرگتر كامبوج، فان وان‌خاي نخست‌وزير، با  حضور در مراسم افتتاحيه پارلمان بر ضرورت تسريع روند اصلاحات و شكوفايي رقابت پذيري براي ورود به سازمان جهاني تجارت تاكيد كرد. وي گفت ناكامي در افزايش قابليت رقابت كشور به سطوح منطقه‌اي و بين‌المللي اثر منفي بر هدف اين كشور مبني بر الحاق تا سال 2005 خواهد گذاشت. وي همچنين افزود بنگاه‌هاي ويتنامي هنوز آمادگي كافي براي الحاق ندارند و اگر ما نتوانيم عقب‌ماندگي‌ها و كمبودها را جبران كنيم فرصت‌ها را از كف خواهيم داد. وي همچنين تسريع در روند كند اصلاحات بويژه در زمينه حقوق مالكيت زمين و اصلاحات بانكي را به منظور جذب سرمايه‌گذاري مستقيم خارجي مورد تاكيد قرار داد. ويتنام يك ماه پس از كامبوج در ژانويه 1995 درخواست الحاق خود را تسليم سازمان جهاني تجارت كرد و اكنون در هشتمين سال مذاكرات الحاق خود قرار دارد.