تحولات بازار ارز

 

نوسان نرخ ارزهاي معتبر در مهرماه 1380

 

معاملات ارزهاي معتبر در مهرماه سال جاري با كاهش ارزش مارك آلمان و پوند انگليس در برابر ريال در بازار غيررسمي و افت ارزش يورو در برابر ريال در معاملات گواهي سپرده ارزي در بورس اوراق بهادار تهران روبه‌رو شد، اين در حالي است كه قيمت سكه بهار آزادي نيز با حدود 2 درصد كاهش طي ماه ياد شده همراه بود.

بررسي بازار غيررسمي ارز تهران نشان مي‌دهد، در مهرماه سال جاري با وجود نوسان‌هاي ارزش دلار در برابر ريال، در پايان اين ماه ارزش دلار همانند آغاز اين ماه بود. حداقل ارزش دلار امريكا در برابر ريال در معاملات بازار غيررسمي در مهرماه سال جاري به 8010 ريال (در آغاز و پايان ماه) و حداكثر آن به 8050 ريال در اواسط اين ماه رسيد.

ارزش مارك آلمان در برابر ريال كه تا اواسط مهرماه سير صعودي داشت، پس از آن روند نزولي طي كرد و سرانجام 1/2 درصد كاهش نشان داد.

در معاملات غيررسمي بازار تهران در مهرماه سال جاري حداقل ارزش مارك آلمان به 3650 ريال (در پايان ماه) و حداكثر آن به 3760 ريال بالغ شد. هر مارك آلمان در آغاز مهرماه با 3730 ريال مبادله شد كه به اين ترتيب با افت 1/2 درصدي ارزش خود در مقابل ريال در پايان اين ماه روبه‌رو گرديد.

پس از تحولات ناشي از حملات تروريستي به برج‌هاي دوقلوي مركز تجارت جهاني در نيويورك و وزارت دفاع امريكا در واشنگتن در بيستم شهريور ماه سال جاري
(11 سپتامبر 2001) بازارهاي ارز جهان با تحولات عمده‌اي روبه‌رو گرديد و ارزش دلار تضعيف شد، اما در نيمه اول مهرماه شرايط تغيير يافت و هيجان و آثار رواني ناشي از حملات ياد شده بر بازار ارز و سهام تا حدودي برطرف گرديد و ارزش دلار در بازارهاي جهاني تا حدودي تقويت شد. اين امر در نوسان نرخ‌هاي ارز در بازار غيررسمي تهران نيز تأثير داشت و سرانجام ارزش مارك آلمان و پوند انگليس در برابر ريال كاهش يافت كه اين كاهش بيشتر به لحاظ تقويت ارزش دلار در برابر ارزهاي ياد شده در بازارهاي برون‌مرزي بود.

بررسي‌هاي بازار غيررسمي ارز تهران همچنين نشان مي‌دهد كه تقويت ارزش دلار در برابر پوند در بازارهاي ارزي اروپا و امريكا بر تقويت ارزش ريال در برابر پوند در بازار غيررسمي ارز در تهران نيز مؤثر بود.

در جريان معاملات بازار غيررسمي ارز تهران در مهرماه سال جاري، حداقل ارزش پوند انگليس به 11400 ريال (در پايان ماه) و حداكثر آن 11750 ريال (در اواسط ماه) ثبت شد. هر پوند انگليس كه در آغاز مهرماه با 11620 ريال در بازار غيررسمي ارز تهران مبادله مي‌شد، در پايان اين ماه با 8/1 درصد كاهش ارزش با 11400 ريال مبادله گرديد. معاملات گواهي سپرده ارزي در بورس اوراق بهادار تهران طي مهرماه در خصوص دلار امريكا با جزيي افزايش از هر دلار معادل 7923 ريال به 7924 ريال (در روزهاي پاياني مهرماه) رسيد.

اما ارزش يورو در برابر ريال در معاملات گواهي سپرده ارزي طي مهرماه سال جاري 8/1 درصد تنزل يافت و از 7247 ريال در آغاز اين ماه به 7110 ريال در پايان مهرماه رسيد. حداقل ارزش يور در اين معاملات 7110 ريال و حداكثر آن 7318 ريال (در اوايل مهرماه) ثبت شد.

بررسي بازار سكه بهار آزادي در مهرماه سال جاري نيز نشان مي‌دهد كه سير نزولي قيمت سكه با وجود نوسان‌هايي در قيمت آن طي اين ماه، مشاهده شد و سرانجام هر قطعه سكه بهار آزادي طرح قديم با تقريباً 2 درصد كاهش قيمت به بهاي 550 هزار ريال در پايان مهرماه معامله شد، در حالي كه بهاي آن در آغاز اين ماه 575 هزار ريال بود.

حداقل بهاي هر قطعه سكه بهار آزادي در تهران طي مهرماه سال جاري معادل 550 هزار ريال (در پايان ماه) و حداكثر آن 572 هزار ريال (در اواسط اين ماه) ثبت شد.

تحليل‌گران بازار غيررسمي ارز تهران با اشاره به افت بهاي نفت خام در بازارهاي جهاني تحت تأثير كاهش تقاضاي جهاني بر اثر تنزل رشد اقتصاد جهاني، اظهار مي‌دارند كه درآمدهاي نفتي كشورهاي صادركننده نفت از جمله ايران در سال جاري به ميزان قابل توجهي سقوط كرده است و همين امر زمينه افزايش نسبي ارزش دلار را در برابر ريال آماده مي‌سازد، ليكن وجود ذخاير ارزي مناسب (در بانك‌هاي خارجي و نيز حساب ذخيره ارزي) عاملي مثبت براي كنترل نوسان نرخ ارز و به ويژه جلوگيري از افزايش ارزش دلار محسوب مي‌شود.

آنها عقيده دارند كه امكان برداشت از ذخاير ارزي و عرضه آن به بازار جهت تأمين تقاضاي ارز از سوي دولت، سبب خواهد شد كه ارزش ارزهاي معتبر در برابر ريال نتواند افزايش قابل توجهي پيدا كند و به عبارتي نبض بازار ارز در اختيار دولت است.

دست‌اندركاران بازار سكه بهار آزادي نيز عقيده دارند كه طلا به منزله ابزاري براي پس‌انداز و سرمايه‌گذاري بتدريج جايگاه خود را نزد مردم از دست مي‌دهد و عرضه اوراق مشاركت با تضمين پرداخت اصل و سود مناسب موجب شده كه پس‌اندازكنندگان خرد تا حدودي از خريد و فروش سكه طلا براي كسب سود منصرف گردند. آنها عقيده دارند كه بازار سكه نيز نمي‌تواند از تحولات سريعي در زمينه قيمت برخوردار گردد و از تعادل نسبي برخوردار مي‌باشد.