با توانمندي‌هاي موجود

موانع ، مشكلات و پيشنهادها

بازار كانادا داراي ويژگي‌هايي است كه از آن جمله به موارد ذيل مي‌توان اشاره نمود:

وسعت و پراكندگي جمعيت، استانداردهاي بالا، مقررات سخت بسته‌بندي و برچسب، مشكلات بازاريابي، هزينه بالا براي بازاريابي و تبليغات، رقابت فشرده، دوري راه و هزينه بالاي حمل و نقل.

جمعيت كانادا به دليل وسعت زياد اين كشور در سطح وسيعي پراكنده هستند. نامساعد بودن هوا در بيشتر ايام سال در اكثر مناطق اين كشور، مدت زمان و امكان بازاريابي را محدود مي‌سازد. لذا اين نكات در امر بازاريابي در آن كشور لازم است در نظر گرفته شود.

وجود قوانين سخت حمايت از مصرف‌كننده در كشورهاي پيشرفته از جمله كانادا سبب گشته كه كيفيت كالا، درجه‌بندي و استانداردهاي بهداشتي در آن كشور مورد توجه و كنترل خاص قرار گيرد. صادركنندگان لازم است با استانداردهاي آن كشور قبل از آغاز فعاليت صادراتي آشنايي يابند. گاه ديده شده است كه كالايي با داشتن گواهي استاندارد و بهداشت از سازمان‌هاي ذيربط در ايران بعد از ورود به كانادا به دليل عدم تطابق با استانداردهاي آن كشور مرجوع گشته و زيان زيادي متوجه صادركننده شده است.

بسته‌بندي و برچسب در كانادا به سختي كنترل مي‌شود. در اين گزارش در مورد مقررات مربوط به برخي از كالاها جهت آشنايي خوانندگان بحث شده است. لازم است صادركنندگان با سازمان‌هاي ذيربط، نمايندگي‌ها يا واردكنندگان در اين زمينه تماس گرفته، مقررات مربوط به كالاهاي صادراتي خود را جويا شوند.

به طور كلي امر بسته‌بندي به دليل مشكلات و محدوديت‌هايي كه در كشور وجود دارد، به صورت مشكلي عام مطرح است. سالانه مقادير زيادي كالاهاي صادراتي ايران با هدف بسته‌بندي مناسب راهي كشورهاي ديگر صادر مي‌شود. توسعه صنايع بسته‌بندي و ارتقاء استانداردهاي بسته‌بندي كالا توجه به اصول بسته‌بندي و طراحي به آن براي رقابت در بازارهاي خارجي لازم به نظر مي‌رسد.

كنترل كيفي كالا از ملزومات صادرات موفق است. صادرات كالاهاي ايران به دليل فقدان كنترل كيفي، در بسياري از بازارها با شكست روبه‌رو شده است. لازم است در بازار كانادا به اين امر توجه خاص مبذول شود. زيرا خريداران كانادايي مصرف‌كنندگاني آگاه و نسبت به كيفيت كالا حساس مي‌باشند و در صورت سوء شهرت يك محصول از خريد مجدد آن خودداري مي‌كنند.

مشكل كلي كه در زمينه توليد وجود دارد، اين است كه كالاهاي صادراتي ايران اغلب با هدف صادرات توليد نمي‌شود. لذا ملاحظات بازاريابي و تأمين نياز بازارهاي خارجي در توليد كالا در نظر گرفته نمي‌شود، در حالي كه توان بالقوه زيادي در زمينه صادرات وجود دارد. تنگناهاي موجود در عرصه توليد به صورت مانعي در راه توسعه صادرات درآمده است.

در بازار كانادا رقابت فشرده در ميان كشورهاي صادركننده وجود دارد. اين كشورها با عمليات بازاريابي سازمان يافته وارد بازار كانادا مي‌شوند. در چنين شرايطي فعاليت فردي بازاريابي شانس كمي براي موفقيت دارد. به علاوه شركت‌هاي واردكننده كه عمدتاً شركت‌هاي بزرگ هستند، ترجيح مي‌دهند نيازهاي خود را از يك شركت تأمين كنند. در صورت ارايه محصول با كيفيت خوب و قيمت مناسب و تحويل به موقع با شركت صادركننده رابطه تجاري بلندمدت برقرار مي‌سازند.

تبليغات نقش مهمي در بازار كانادا دارد. تبليغات در آن كشور بسيار پرهزينه است و صادركنندگان ايراني اغلب امكانات لازم را در اختيار ندارند. ايجاد تشكل‌هاي صادراتي، سازماندهي فعاليت‌هاي صادراتي، برنامه‌ريزي، تجمع امكانات در زمينه بازاريابي و تبليغات مي‌تواند گامي مثبت در اين زمينه باشد. به اين وسيله در هزينه‌ها صرفه‌جويي شده امكانات وسيعي در اختيار جامعه صادراتي قرار مي‌گيرد.

بعد مسافت و هزينة بالاي حمل و نقل از عوامل تأثيرگذار بر صادرات به آن كشور مي‌باشد، ارايه تخفيفات بر روي حمل كالا مي‌تواند مؤثر باشد.

امكانات بيشتر حمل و نقل زميني تا اروپا و رفع مشكلات ترانزيت كالا براي كالاهايي كه از اروپا از طريق دريا به كانادا حمل مي‌شود، لازم است فراهم گردد.

تحويل به موقع كالا و ارسال كالا بر طبق نمونه از مسايلي است كه لازم است در صادرات به كانادا به آن توجه شود. وجود برنامه‌ريزي دقيق در آن كشور و قوانين پيچيده، شركت‌ها را ملزم به اجراي دقيق تعهدات مي‌نمايد و در صورت تخلف مجبور به پرداخت خسارت‌هاي سنگين مي‌شوند. در مواردي كه كالا با تأخير يا بدون تطابق با نمونه به دست واردكننده مي‌رسد، زيان زيادي متوجه وي شده، مجبور به پرداخت خسارت به خريداران مي‌گردد. لذا از عقد قرارداد با صادركننده‌اي كه در انجام تعهدات خود اهمال مي‌ورزد، خودداري مي‌نمايد.

براي جلوگيري از بروز اين مشكلات لازم است مقرراتي از سوي سازمان‌هاي ذيربط وضع گردد تا صادركنندگان موظف به رعايت مقررات بين‌المللي گردند.

قوانين و مقررات صادراتي ايران اخيراً مورد بازنگري و تعديلاتي قرار گرفته است و بدين طريق از بوروكراسي حاكم كاسته شده است. لكن همچنان مشكلات زيادي بر سر راه صادرات وجود دارد. زمان‌هاي طولاني انتظار در انجام مراحل اداري نظير دريافت گواهي عدم ساخت و دريافت مجوز براي واردات مواد اوليه براي واحدهاي توليدي صادراتي و به‌طور كلي كندي سيستم اداري از جمله مشكلات صادركنندگان است. كمبود نقدينگي مشكلات اعتباري و بانكي نيز از مشكلات عمده واحدهاي توليدي و صادراتي به‌شمار مي‌رود.

از ديگر مشكلات صادركنندگان، گمركات كشور است. از آنجا كه ساختار گمرك ايران در طول ساليان دراز بر اساس واردات شكل گرفته است، اغلب صادركنندگان براي بارگيري محموله صادراتي مدت زمان زيادي را بايد در انتظار بمانند. در مورد كالاهاي فاسدشدني اين مشكل حادتر مي‌شود.

لازم است تدابيري اتخاذ شود كه در گمركات به صادرات اولويت داده شود و با برنامه‌ريزي قبلي گمركات آماده دريافت محموله صادراتي و انجام مساعدت‌هاي لازم بشوند. اين كار با نظارت مستقيم سازمان‌هاي ذيربط در امر صادرات و حضور نمايندگان آنها در مبادي گمركي امكان‌پذير مي‌باشد.

برطرف ساختن موانع فوق و تجهيز امكانات در زمينه صادرات اقلامي كه در آن بازار پتانسيل دارد و در اين گزارش به آنها اشاره گرديده است، مي‌تواند راهي براي افزايش صادرات به كانادا باشد.

ساير راه‌هاي توسعه صادرات به كانادا را در قالب تجارت متقابل، همكاري‌هاي صنعتي، توليد و بازاريابي مشترك و سرمايه‌گذاري مشترك مي‌توان يافت.

اعزام هيأت‌هاي بازرگاني متخصص و آگاه، ايجاد دفاتر بازرگاني و نمايندگي با استفاده از نيروهاي متخصص و فعال جهت منعكس نمودن وضعيت بازار و آخرين اطلاعات به جامعه صادراتي، توسعه فعاليت‌هاي نمايشگاهي در راستاي افزايش صادرات، از جمله اقدامات مثبت در جهت ارتقاء صادرات ايران به آن كشور مي‌باشد.

پايان