سازمان همكاري اقتصادي و توسعه
(OECD) Organization for Economic CooperationAnd
Development (قسمت پاياني) اشاره: نهادهاي بينالمللي اقتصادي و بازرگاني در
تنظيم روابط اقتصادي - تجاري ميان
كشورها، قانونمند كردن آنها و ارايه راهكارهاي مناسب براي گسترش مناسبات فيمابين و
توسعه اقتصادي پايدار نقش بسزايي دارند. گسترش همكاري ميان كشورها در چارچوب سازمانهاي
بينالمللي موجب شده كه بحرانهاي اقتصادي با خسارت كمتر و در دورة كوتاهتري پشت
سر گذاشته شود و ملل جهان در سايه رونق اقتصادي به توسعه پايدارتري دست يابند. يكي از نهادهاي مهم بينالمللي اقتصادي و
بازرگاني در جهان امروز، سازمان همكاري اقتصادي و توسعه است كه 29 كشور جهان در آن
عضويت دارند. در شمارههاي پيشين نشريه «بررسيهاي
بازرگاني» با بخشي از تشكيلات و فعاليتهاي اين سازمان آشنا شديم و در اين
شماره نيز موضوع را پي ميگيريم.
كميته صنايع سازمان همكاري اقتصادي و توسعه به طور معمول مباحث
مربوط به رقابت صنايع و سياستهاي در ارتباط با توسعه بخش خصوصي در كشورهاي عضو
اين سازمان و به طور گزينشي برخي كشورهاي غيرعضو را بررسي ميكند. اين كميته به ويژه در خصوص مباحثي مانند جهاني شدن، اصلاح
مقررات، سرمايهگذاريهاي نامريي و خدمات تجاري، شركتهاي دولتي، شركتهاي كوچك و
متوسط (SMEs) و نقش صنايع در توسعه پايدار مطالعه و بررسي ميكند. چارچوب سياست تجاري يا صنعتي از سوي سياستگزاران ارشد و
نمايندگان بخش بازرگاني كشورهاي عضو تعيين ميشود و يك گروه كاري متشكل از شركتهاي
كوچك و متوسط (SMEs) به بررسي نحوه
مشاركت اين گونه شركتها در فرآيند رشد،ايجاد فرصتهاي شغلي (استخدام) و ارزيابي
بهترين سياستها از جنبه رقابتي بودن ميپردازد. اين گروه كاري در سالهاي 99/1998 با ايجاد پايگاه اطلاعات آماري
اين امكان را فراهم ساخت كه رقابت در سطح بينالمللي، نظارت بر تحولات ساختاري در
كشورهاي عضو به ويژه در زمينههاي علوم و فناوري، سرمايهگذاري، توليد، استخدام
نيروي كار و تجارت، مورد بررسي و ارزيابي دقيق قرار گيرد. در همين حال يك برنامه همكاري در زمينه مطالعات راههاي حمل و
نقل (جادهها) و شبكههاي بينالمللي آن صورت گرفت كه در نتيجه آن يك رشته مباحث
اوليه مربوط به مؤسسات و دورنماي اقتصادي تأمين لجستيكي، كرايه حمل و نقل، سيستم
اطلاعات حمل و نقل و نحوه مديريت آن روشن گرديد. اين برنامه در همين حال نحوه
نگهداري در پايگاه اطلاعاتي و مطالعات حمل و نقل جادهاي و راههاي حفظ امنيت آن
را دربرميگيرد. كميته حمل و نقل دريايي و فولاد نيز به منظور تشويق راههاي
همكاري چندجانبه در خصوص رفع اختلافهاي بخشي و بيثباتي در تعاريف و مقررات نظارت
را مدنظر قرار ميدهد. در ژوئن 1994 مذاكرات بين مقامهاي ارشد كشورهاي سازنده
كشتي توسط سازمان همكاري اقتصادي و توسعه انجام شد و به عقد توافقنامه چندجانبهاي
براي خاتمه دادن به يارانههاي دولتي در اين صنعت منجر گرديد. با اين حال ادامه
اين فعاليت به لحاظ مخالفت كنگره آمريكا با اين موافقتنامه موجب شد كه توافق مذكور
به مرحله اجرا درنيايد. آموزش،استخدام،نيروي
كار و امور اجتماعي كميته آموزش، استخدام، نيروي كار و امور اجتماعي سازمان همكاري
اقتصادي و توسعه در ارتباط با توسعه بازار كار و اتخاذ سياستهاي ويژه استخدام
نيروي كار فعاليت ميكند. هدف اين كميته بهرهگيري مطلوب از سرمايههاي انساني در
بالاترين سطح ممكن و راههاي بهبود كيفيت و انعطافپذيري نيروي كار براي مؤثر ساختن
سياستهاي اجتماعي است تا بتواند نقش حساس خود را در كاهش ميزان بيكاري از طريق
ايجاد مشاغل با كيفيت بالا ايفا كند. فعاليتهاي اين كميته مباحثي نظير نقش زنان در اقتصاد، روابط
صنعتي، مهاجرت در سطح بينالمللي و توسعه شاخصهاي اجتماعي را دربرميگيرد. اين
كميته همچنين بازار كار در هر كشور عضو و سياستها و سيستمهاي همكاري اجتماعي را
مورد مطالعه و ارزيابي قرار ميدهد. علاوه بر اين، كميته مذكور اولويتهاي سياستهاي اجرايي در خصوص
هرم سني جمعيت و شاخصهاي سرمايهگذاري نيروي انساني را تعيين ميكند. در اكتبر
1997 نشست كميته در سطح وزيران كشورهاي عضو سازمان همكاري اقتصادي و توسعه برگزار
شد و به طور ويژه موضوع استخدام جوانان و ضرورت بهرهگيري از نيروي كار آنها را
مورد بررسي و تأكيد قرار داد. كميتة آموزش سياستهاي مربوط به آموزش و پرورش نيروي انساني در
تمام سطوح و سياستهاي آموزش و پرورش كشورهاي عضو را بررسي ميكند. در همين حال
مطالعه در خصوص ادبيات ويژه سالمندان در سطح بينالمللي، جمعآوري آمار مربوط به
آموزش و شاخصهاي آموزشي را انجام ميدهد. كميته استخدام، نيروي كار و امور اجتماعي به همراه كميته آموزش
راههاي يكپارچهسازي بازار كار و سياستهاي آموزشي و پيشگيري از انحصارات اجتماعي
را جستوجو و پيگيري ميكنند. مركز تحقيقات آموزشي و نوآوري سازمان همكاري اقتصادي و توسعه Center for
Education Research and Innovation (CERI) توســــــــعه فعاليتهاي تحقيقاتي
در خصوص آموزش را تشويق ميكند. در همين حال تبادل تجربيات ميان كشورها در زمينه
آزمون نوآوريها در سيستمهاي آموزشي را توصيه مينمايد و سعي در تحريك و تشويق
تداوم تحقيقات در اين بخش دارد. در سال 1998 برنامهاي در خصوص يافتن سياست مؤثر و شاخصهاي
رقابت دانشآموزي بر اساس ضوابط مشخص تدوين شد. اين برنامه سطح دانش، مهارت و
صلاحيت (شايستگي) دانشآموزان در مرحله پاياني آموزش اجباري و اطلاعات مربوط به
تأثير مهارت كم در فرآيند تغييرات اجتماعي، اقتصادي و آموزشي را مدنظر قرار ميدهد. «برنامه ساختار آموزش» نحوة اداره و مديريت تسهيلات آموزشي و
زيربنايي را تجزيه و تحليل و توصيه ميكند، در حالي كه «برنامه مديريت
سازماني آموزش عالي» بر ارتباط بين
آموزش عالي و مديريت مؤسسات در اين بخش تمركز دارد. ارتباطات با ديگر سازمانهاي
بينالمللي از زمان عقد كنوانسيون سازمان همكاري اقتصادي و توسعه، پروتكلي
به امضا رسيد كه موضوع آن مشاركت عمومي كميسيون اروپايي با اين سازمان بود. اتحاديه تجارت آزاد اروپا (افتا) نيز ميتواند نمايندهاي به
اجلاس سازمان همكاري اقتصادي و توسعه اعزام دارد. روابط رسمي سازمان همكاري اقتصادي و توسعه با شماري از سازمانهاي
بينالمللي از جمله سازمان بينالمللي كار (ILO)، بانك بينالمللي ترميم و توسعه (IBRO)، كنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل ((UNCTAD و شوراي اروپايي برقرار ميباشد. در همين حال شماري از سازمانهاي غيردولتي درزمينههاي مشاورهاي
به ويژه در بخش تجارت و صنايع با كميتههاي تخصصي مشابه در سازمان همكاري اقتصادي
و توسعه ارتباط دارند. انتشارات 1- فعاليتهاي سازمان
همكاري اقتصادي و توسعه (گزارش سالانه كه از سوي دبيرخانه OECD منتشر ميشود.) 2- دورنماي كشاورزي (گزارش
سالانه) 3- توازن انرژي (گزارش
فصلي) 4- قيمتها و تعرفههاي انرژي
(فصلنامه) 5- روندهاي بازار مالي (سه
شماره در هر سال) 6- آمارهاي مالي (بخش اول
بازار داخلي به صورت ماهنامه، بخش دوم بازار بينالمللي به صورت ماهنامه، بخش سوم
كشورهاي عضو سازمان همكاري اقتصادي و توسعه 25 شماره در سال) 7- آمارهاي تجارت خارجي
(ماهنامه) 8- ارتقاي مديريت آموزشي
(سه شماره در سال) 9- شاخصهاي فعاليتهاي
صنعتي (فصلنامه) 10- عوامل اصلي توسعه تجارت (سالنامه) 11- شاخصهاي اصلي اقتصادي
(ماهنامه) 12- حسابهاي ملي (فصلنامه) 13- دورنماي اقتصادي سازمان
همكاري اقتصادي و توسعه (هر سال دو شماره) 14- مطالعات اقتصادي سازمان
همكاري اقتصادي و توسعه
(هر سال دو شماره) 15- بررسيهاي اقتصادي
سازمان همكاري اقتصادي و توسعه (هر سال يك شماره در خصوص هر كشور) 16- دورنماي استخدام سازمان
همكاري اقتصادي و توسعه (سالنامه) 17- ناظر (هر دو ماه يك
شماره) 18- آمارهاي نفت و گاز
(فصلنامه) 19- تغييرات PEB (برنامه ساختمان آموزش) سه شماره در هر سال 20- آمارهاي فصلي نيروي كار 21- بررسي علوم، فناوري،صنعت
(دو شماره در هر سال) 22-شاخصهاي اقتصادي كوتاهمدت:
تحولات اقتصادي (فصلنامه) سازمان همكاري اقتصادي و توسعه، در همين حال انتشاراتي نظير
گزارشهاي ويژه، نامههاي كاري و آمارنامههاي اقتصادي و اجتماعي به زبانهاي
انگليسي و فرانسه منتشر ميسازد كه سالانه حدود 130 عنوان است. | ||||||||||||||||||||||||||||||