 |
|
|||||||
 |
 |
 |
 |
 |
 |
|||
 |
||||||||
| > ماهنامه بررسيهاي بازرگاني > ماهنامه بررسيهاي بازرگاني شماره 160 |
|
صادرات
سنگهاي تزييني و نما
در
پايان برنامه سوم
به
بيش از400 ميليون دلار ميرسد
|
اشاره: ذخاير
زيرزميني و معدني ايران از تنوع و وفور برخوردار است. اما اين ثروت
ارزشمند نياز به برنامهريزي جامع و مدونبراي بهرهبرداري دارد. برنامهريزي
كه بتواند حداكثر ارزش افزوده را براي اقتصاد كشور به ارمغان آورد،
نيازمندسرمايهگذاري و بهكارگيري فناوري روز و پيشرفته است تا ضمن تأمين
ارزش افزوده قابلقبول براي اقتصاد ملي، ايجاددرآمد ارزي مناسب و فرصتهاي
اشتغال جديد بنمايد. ذخاير
پايه سنگهاي تزييني و نماي ايران حدود 2 ميليارد تن برآورد ميشود كه
تاكنون 600 ميليون تن آن به اثباترسيده است. با وجود آنكه ايران در
رديف ده كشور عمده داراي ذخاير غني سنگهاي تزييني و نما بهحساب ميآيد،
اما درتجارت جهاني آن سهم درخور توجهي ندارد و اين در حالي است كه بخش
قابلتوجهي از سنگهاي صادراتي ايران به صورتخام به بازارهاي جهاني
عرضه ميشود و بخش قابلتوجهي از ارزش افزوده فرآوري سنگ نصيب كشورهايي
ميشود كه بابهرهگيري از فناوري روز كالاهاي موردپسند بازار را توليد ميكنند.
با اين وصف براي كسب حداكثر منافع قابلحصول نيازمندبهرهگيري از سرمايهگذاري
و فناوري روز دنيا هستيم. در خصوص
موقعيت ذخاير و صنعت سنگهاي تزييني و نماي ايران و شرايط حصول به
موقعيتي برتر در اين زمينه،خبرنگار نشريه «بررسيهاي بازرگاني» با آقاي
مهندس علي يزداني، قائممقام معاون معدني و بهرهبرداري وزارت صنايع
ومعادن گفتوگويي دارد كه با هم ميخوانيم. |
ذخاير
پايه يا ميزان ذخاير قطعي سنگهاي تزييني كشور چه ميزان است؟
ذخاير پايه
سنگهاي تزييني و نماي كشور نزديك به يك ميليارد و 900 ميليون تن است.
ولي ذخاير قطعي سنگ در ايراننزديك به 600 ميليون تن ميباشد.
بيشترين
ذخاير پايه سنگ ايران عبارتند از: سنگ مرمريت حدود 780 ميليون تن، سنگ
چيني حدود 515 ميليون تن، سنگمرمر حدود 298 ميليون تن، سنگ گرانيت حدود
190 ميليون تن و سنگ تراورتن حدود 90 ميليون تن.
ذخاير
سنگ تزييني ايران در چه مناطقي قرار دارند؟
ذخاير سنگهاي
تزييني و نماي ايران در اكثر استانهاي كشور وجود دارد. موقعيت زمينشناسي
اين وضعيت را در ايرانبهوجود آورده است.
بيشترين
پراكندگي سنگهاي تزييني و نماي ايران در استانهاي خراسان، اصفهان، يزد،
آذربايجان غربي، فارس و لرستان وكمترين تعداد معادن سنگهاي تزييني در
استانهاي ايلام، بوشهر، خوزستان، قزوين و گلستان ميباشد.
سنگهاي
تزييني و نما در ايران از نظر كيفيت و مرغوبيت در چه حدي است و آيا قابل
مقايسه با سنگهايكشورهاي صاحبنام دنيا در اين زمينه هستند؟
ايران مجموعهاي
از زيباترين سنگهاي تزييني را دارد. تنوع رنگ سنگهاي تزييني ايران شهرت
جهاني دارد، طوري كهمرمريتهاي الوان ايران در جهان مشهور است.
در زمينة
سنگهاي چيني و گرانيت، نميتوان با كشورهاي صاحب اين نوع سنگها رقابت
كرد. سنگهاي چيني ايتاليايي بهقدري زيبا است كه سنگهاي ايران نميتوانند
با آنها رقابت كنند. در ايتاليا سنگهاي چيني را «ماربل» مينامند.
مرمريت و
تراورتن ايران در دنيا شهرت خاصي دارد و در بين كشورهاي صاحب سنگ، حرفي
براي گفتن دارد.
توليد
سنگهاي تزييني و نما در سال جاري چه ميزان خواهد بود؟
پيشبيني
ميشود در سال جاري ميزان توليد سنگهاي تزييني و نما با 5 درصد افزايش نسبت
به سال 1378 به 7 ميليون وپانصد هزار تن بالغ شود.
اين ميزان
توليد از بيش از 618 معدن فعال سنگهاي تزييني است كه برخي از آنان تا
پايان امسال تجهيز ميشوند.
عملكرد شش
ماهه امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل يك افزايش 6 درصدي را نشان ميدهد.
بهنظر ميرسد اين روند تا پايانسال حفظ شود. اين ميزان رشد با توجه به
ميزان ذخاير، مطلوب نيست.
اگر بتوان
در ارتباط با بازاريابي در خارج از كشور موفقتر عمل كرد، به يقين ميزان
توليد افزايش چشمگيري خواهد يافت.
توليد
از معادن سنگ كشور با چه روشهايي صورت ميگيرد؟
در اكثريت
مطلق 532 معدن فعال كشور در سال 1378 با روش پيشرفته و طبق اصول فني،
استخراج صورت ميگيرد. البتههمانطور كه گفته شد، تا پايان امسال اين
تعداد معادن فعال به 618 معدن بالغ ميشود. در اين معادن استفاده از مواد
ناريه ممنوعاست و معدنكاران مكلف به استفاده از دستگاههاي سيم برش
الماسه و روش پيشرفته و فني هستند.
در برخي
از معادن سنگهاي تزييني كه معادن «سخت» محسوب ميشوند (گرانيت) از مواد
ناريه به صورت كنترل شده ومحدود استفاده ميشود. اما در ادامه كار استفاده
از سيمبرش الماسه تأكيد شده است
در جداسازي
سنگ از معادن سنگ تزييني سخت و متراكم بهطور اصولي از مواد ناريه استفاده
ميشود. اين امر در تمامي دنيامتداول است.
در معادن
مرمريت و تراورتن فقط از دستگاههاي سيمبرش الماسه استفاده ميشود.
|
ميزان توليد سنگهاي تزييني و نماي ايران در سال جاري با 5
درصد افزايشنسبت به سال گذشته به 5/7 ميليون تن ميرسد كه از 618 معدن
فعال كشوراستحصال خواهد شد. در برنامة اول در مجموع 5/29 ميليون تن و در
برنامة دومبيش از 33 ميليون تن سنگ تزييني در ايران توليد شد. |
ميزان
توليد سنگهاي تزييني در برنامههاي اول و دوم توسعه را اعلام فرماييد.
ميزان
توليد سنگهاي تزييني و نما در برنامة اول توسعه 29 ميليون و 552 هزار و 368
تن بود.
توليد سنگهاي
تزييني در سال 1373 به حدود 5 ميليون و 386 هزار تن رسيد. در برنامة دوم
توسعه كه از سال 1374 آغازشد، مجموع توليد سنگهاي تزييني و نما بيش از 33
ميليون تن ثبت شد.
متوسط رشد
توليد در برنامة دوم نسبت به برنامة اول كمي بيش از 3 درصد بود.
در
سومين برنامة توسعة اقتصادي كشور در خصوص معادن و بهرهبرداري از سنگهاي تزييني در برنامه
بر چهمواردي تأكيد شده است؟
برنامة
سوم توسعه تأكيد بيشتر بر روي كيفيت امور دارد و زمينههاي آموزش و تقويت
نظارت درارتباط با افزايش بهرهوري درمعادن به صورت جامع و عام در اين
برنامه از اهميت زيادي برخوردار است.
در اين
برنامه افزايش كمي از نظر تعداد معادن نيز مدنظر برنامهريزان است..
در برنامة
سوم توسعه، روي بخش اكتشاف سرمايهگذاري جديتري نسبت به دو برنامة قبل
شده است. هر اندازه در امر اكتشافسرمايهگذاري شود، به همان ميزان معادن
بيشتري شناسايي خواهد شد و مورد بهرهبرداري قرار ميگيرد.
در برنامة
سوم توسعه، بحث ايمني، رعايت مسايل زيستمحيطي در معادن و فرآوري توليدات
واحدهاي معدني بهويژهواحدهاي سنگ از اهميت بالايي برخوردار است.
در اين
برنامه تسهيلات زيادي در قالب تبصره 11 پيشبيني شده است، در همين حال
به واحدهاي فرآوري سنگ وام ارزي اعطاخواهد شد.
در برنامة
سوم توسعه، تسهيلات خوبي در ارتباط با مجموعة بخش معدن و بهويژه بخش
سنگ براي واحدهاي فرآوري در نظرگرفته شده است تا اين واحدها اصلاح و
بهسازي شوند.
ميزان
توليد در طول برنامه سوم توسعه بالغ بر 400 ميليون تن خواهد بود. ميزان
صادرات نيز با تدابيري كه انديشيده شدهاست، از 3 درصد توليد به 10 درصد خواهد
رسيد.
چند
واحد سنگبري و فرآوري سنگ در كشور وجود دارد؟ اين واحدها چه برنامههايي را
دنبال ميكنند؟
در ايران
بيش از 5000 واحد سنگبري و فرآوري سنگ وجود دارد. با اين حال متأسفانه سهم
صادرات سنگ ايران نسبت بهتوليد فقط 3 درصد است.
اشكال
اصلي اين است كه امروزه در جهان روشهاي فرآوري سنتي جوابگو نيست. بايد
از روشهاي پيشرفته فرآوري سنگاستفاده كرد تا بازارهاي بيشتري را بهدست
آورد.
آمار نشان
ميدهد صادرات سنگ خام ايران بيشتر از سنگهاي فرآوري شده است. علت نيز
اين است كه كشورهاي متقاضيسنگ ايران، سنگهاي فرآوري شده ايران را قبول
ندارند، زيرا واحدهاي فرآوري سنگ نميتوانند مطابق استانداردهاي
موردنظرخريداران سنگ در بازارهاي جهاني به توليد بپردازند.
خريداران
سنگ، سنگ خام را از ايران خريداري ميكنند، سپس در واحدهاي فرآوريشان
آنها را به اندازههاي موردنياز بهصورت تايل يا اسلب درآورده و به قيمت
بالاتري به فروش ميرسانند.
يكي از
برنامههاي وزارت صنايع و معادن در طول برنامه سوم، اصلاح، بهسازي و
نوسازي خطهاي موجود واحدهاي فرآوريسنگ كشور است تا در اين رهگذر بتوان
سرعت صادرات سنگ خام را كاهش داد و به صدور سنگهاي فرآوري شده پرداخت.
تا امروز
بيش از 200 واحد فرآوري سنگ در سراسر ايران درخواست اصلاح و نوسازي خط
توليد را به وزارت صنايع و معادنارسال كردهاند. البته برخي از اين واحدها
درنظر دارند خط توليد جديد مطابق با فناوري روز به كشور وارد كنند.
ميزان
صادرات سنگهاي تزييني در طول برنامة دوم توسعه را اعلام فرماييد.
در برنامه
دوم توسعه، مجموع صادرات سنگ تزييني كارشده و كار نشده به ميزان 806
هزار تن بهارزش 168 ميليون دلاربود. بهطور متوسط سالانه حدود 34 ميليون
دلار سنگ در برنامة دوم صادر شد.
در شش
ماهه اول سال جاري ميزان صادرات سنگهاي تزييني بالغ بر 165 هزار تن و
به ارزش 33 ميليون دلار بوده كه از نظروزن نسبت به مدت مشابه سال قبل
بالغ بر 80 درصد و از نظر ارزش 50 درصد رشد داشت.
آمار نشان
ميدهد صادرات سنگ كار شده در شش ماهه اول امسال نسبت به مدت مشابه سال
قبل از نظر وزن و ارزش 5/23درصد كاهش داشته، اما صادرات سنگ كار نشده 500
درصد رشد يافته است. پيشبيني ميشود در برنامة سوم توسعه حدود 400ميليون
دلار سنگ تزييني و نما صادر شود.
آيا
فعاليت اقتصادي روي سنگهاي تزييني و نما مزيت نسبي دارد؟
سنگ داراي
مزيت نسبي زيادي است. هر تن سنگ را ميتوان بين 60 تا 180 دلار صادر كرد.
سنگ كالايي است كهحملونقل آن آسان و از طريق دريا انجام ميشود و جزو
كالاهاي فاسدشدني نيست، ضمناً مصرف بالايي دارد.
با
توجه به توانمنديهاي موجود در زمينة سنگهاي تزييني و نما، چرا در برنامة
سوم توسعه رقم پاييني برايصادرات اين كالا پيشبيني شده است؟
همانطور
كه گفته شد، تا پايان برنامة سوم توسعه پيشبيني ميشود 400 ميليون دلار
صادرات سنگ صورت گيرد، دليل آناين است كه جهش و حركت اوليه در امر
توليد و فرآوري سنگهاي تزييني و نما كند بوده است.
در اين
زمينه نواقصي وجود داشته است كه با همفكري سازمانها و نهادهاي ذيربط و
تشكلهاي تخصصي مربوطه برطرفخواهد شد و بهراحتي ميتوان ارقام بسيار
بالايي را از بازارهاي جهاني سنگ تحصيل كرد. در سال 1998 حدود 20 ميليارد دلارسنگ
در بازارهاي جهاني معامله شد كه ايران 45 ميليون دلار آن را كسب كرد و اين
رقم بسيار ناچيز است.
در ايران
نيروي انساني، بهرهبردار و معادن عديدهاي از بهترين سنگهاي جهان وجود
دارد. بايد تسهيلات لازم فراهم شود وكساني كه به توليد ميپردازند، آموزشهاي
لازم را ببينند و استخراج با فناوري روز صورت گيرد و در نهايت توليدات مطابقاستانداردهاي
جهاني انجام پذيرد تا از وضعيت بهتري در بازارهاي جهاني برخوردار شويم.
اگر رقابت
ناسالم در اين رشته از بين برود و بازارهاي جهاني بهتر از گذشته شناخته
شود، بهصورت مطلوبتري دست خواهيميافت.
كشورهاي
عمده صاحب ذخاير سنگ در جهان كدامند؟
ايتاليا،
چين، هند، اسپانيا و برزيل به لحاظ ذخاير غني سنگ تزييني كه در اختيار
دارند، از كشورهاي صاحب سنگ در سطحجهان شناخته شدهاند. سه كشور مطرح صاحب
سنگ يعني ايتاليا، چين و هند هستند كه بيشترين توليد و صادرات انواع سنگ
را بهخود اختصاص دادهاند. اما سنگهاي مرمريت و تراورتن ايران برتري كامل
نسبت به سنگهاي مشابه اين كشورها دارد. برخي ازاين سه كشور سنگ تراورتن
ندارند و اگر هم داشته باشند، با كيفيت تراورتن ايران قابل مقايسه نيست.
آيا
ايران به عنوان يك كشور صاحب سنگ در سطح جهان شناخته شده است؟
بر اساس
آنچه ما اعتقاد داريم و آنچه كه كشورهاي صاحب سنگ در گزارشها و نشريات
خود منتشر ميكنند، ايران يك كشورصاحب سنگ شناخته نميشود.
ايران
چهارمين كشور توليدكننده سنگ تزييني جهان محسوب ميشود، و قبل از ايران،
ايتاليا، چين و هند قرار دارند.
البته در
گزارشهايي كه در جهان انتشار مييابد، نامي از ايران برده نميشود، زيرا
ميزان توليد سنگهاي تزييني در ايران راسالانه 500 هزار تن برآورد ميكنند.
يكي از
شاخصهاي توسعه در صنعت سنگهاي تزييني و نما، نسبت صادرات به توليد است
و محدوديت صادرات سنگ ايرانبه حدي است كه در آمار و ارقام بينالمللي
قابل مقايسه با كشورهاي صاحب سنگ نيست.
كشورهاي
صاحب سنگ چه ميزان توليد دارند و ايران در مقايسه با اين كشورها در چه
رديفي قرار دارد؟
همانطور
كه اشاره شد، ايتاليا، چين و هند بيشترين توليد سنگ را دارند. ايران پس از
اين كشورها با توليد سالانه بيش از 7ميليون تن، چهارمين توليدكنندة عمده
سنگ جهان محسوب ميشود.
كشورهاي
ايتاليا، چين و هند در سال گذشته به ترتيب 13، 10 و 9 ميليون تن سنگ
تزييني و نما توليد كردهاند. براي كشورهايصاحب سنگ جهان قابل پذيرش نيست
كه ايران سالانه بيش از 7 ميليون و 200 هزار تن سنگ تزييني و نما توليد ميكند،
زيراصادرات آن حدود 200 هزار تن در سال است.
شايد يكي
از دلايل پايين بودن صادرات سنگهاي تزييني و نماي ايران، ميزان بالاي
مصرف آن در داخل كشور باشد.
ايران به
واقع يك كشور توليدكننده و صادركننده مهم سنگهاي تزييني و نما در سطح
جهان است، اما كشورهاي صاحب سنگاين مرتبه را براي سنگهاي تزييني و نماي
ايران قايل نيستند.
بازاريابي،
تبليغات و شركت در نمايشگاههاي معتبر سنگهاي تزييني در سطح جهان تا چه
حد در توسعة صادراتسنگ ايران ميتواند مؤثر باشد؟
نمايشگاههاي
داخلي و خارجي يكي از عوامل مثبت در معرفي فرهنگ يك كشور، بازاريابي و
رقابت اقتصادي در بعد جهانيو كلان است.
در زمينة سنگهاي
تزييني در داخل كشور نمايشگاه تخصصي تا امروز وجود نداشته است. البته
نمايشگاه مصالح ساختمانيقبلاً در ايران تشكيل ميشده، اما براي سنگهاي
تزييني و نما بهطور اختصاصي هيچگونه نمايشگاهي تا امروز برپا نشده است.
|
پيشبيني
ميشود در برنامة سوم ارزش صادرات سنگهاي تزييني و نمايايران به 400
ميليون دلار برسد. در برنامة دوم اين رقم بهطور متوسط سالانه33 ميليون
دلار و در مجموع پنج سال به 168 ميليون دلار بالغ شد. |
در سطح
جهان سه نمايشگاه مهم در زمينة سنگ برپا ميشود كه دو نمايشگاه آن در
ايتاليا و يك نمايشگاه در آلمان است.
در دو شهر
«كارارا» و «ورونا» در ايتاليا، نمايشگاههاي مشهور سنگ هر ساله برپا ميشود.
شهر كارارا يك شهر بندري است، اماواحدهاي فرآوري سنگ در اين شهر در سطح
جهان مشهور است. نمايشگاه سنگ كارارا نيز در ارديبهشت ماه سال جاري
برگزارشد.
نمايشگاه
ورونا در اوايل مهرماه سال جاري و نمايشگاه نورنبرگ آلمان نيز در خردادماه
امسال تشكيل شدند. در اين سهنمايشگاه، سنگهاي تزييني، مصنوعات سنگي و
سنگها به صورت كوپ، اسلب و تايل به نمايش گذاشته ميشود.
چرا
ايران در اين سه نمايشگاه حضوري فعال ندارد؟
در مجموعه
نمايشگاه وروناي سال 2000 ميلادي فقط سه شركت ايراني حضور داشتند. در
نمايشگاه نورنبرگ نيز فقط سهشركت ايراني شركت كردند. ايتاليا كه در توليد
و فرآوري سنگهاي تزييني رتبه اول را در جهان دارد، در نمايشگاه وروناي
2000 با918 شركت در نمايشگاه حضور يافت. چين با 44 شركت و هند با 36 شركت در
اين نمايشگاه حضور داشتند.
شركتهاي
ايراني حاضر در نمايشگاه ورونا دو شركت در فضاي باز و يك شركت در تالار
سرپوشيده غرفه داشتند. در نمايشگاهنورنبرگ نيز همين وضع صادق بود. اصولاً
يك نسبت مستقيمي بين ميزان حضور كشورها در نمايشگاهها و سهم آنها در تجارتجهاني
وجود دارد.
سهم
صادرات كشورهاي صاحب سنگ نسبت به ميزان توليدشان چقدر است؟
آمار سال
1998 نشان ميدهد ايتاليا 40 درصد از توليد 13 ميليون تني انواع سنگهاي
تزييني خود را صادر كرده است. چيننيز 57 درصد از توليد 9 ميليون تني سنگهاي
تزييني خود را صادر كرده است. اما ايران فقط 3 درصد از توليد 7 ميليون تني
خود راصادر كرد.
هر چه
حضور كشورها در نمايشگاهها قويتر باشد، سهم آنها در تجارت جهاني سنگ بالاتر
خواهد بود.
بازار
سنگهاي تزييني ايران كدام كشورها هستند؟
سنگهاي
تزييني كارشده يا كار نشده ايران در سال 1378 به كشورهاي كويت، امارات
متحده عربي، قطر، جمهوريآذربايجان، تركمنستان، تايوان، ايتاليا و برخي
كشورهاي جنوب شرقي آسيا صادر شد.
البته
عمده مصرفكنندگان سنگ جهان، آلمان، آمريكا وژاپن هستند كه هر كدام سالانه
بيش از يك ميليون تن سنگ وارد ميكنند.
سهم ايران
از بازار اين سه كشور كه بيشترين سنگ را وارد ميكنند، كمتر از يك درصد است.
سهم
ايران در توليد و صادرات جهاني سنگهاي تزييني و نما چقدر است؟
ايران
سالانه بيش از 7 ميليون تن سنگ توليد ميكند كه حدود 5/12 درصد توليد سنگ
جهان است و رتبة چهارم را به خوداختصاص داده است.
در فهرست
كشورهاي صادركننده سنگ، ايران در رديفهاي آخر قرار دارد. براي شناساندن
سنگ ايران و تحصيل سهم بيشترصادراتي، بايد از شبكه اينترنت نيز استفاده
كرد.
براي
آنكه در تجارت خارجي سنگهاي تزييني در پي جهش در صادرات باشيم، چه
سياستهايي را بايد دنبالكنيم؟
چنانچه در
تجارت خارجي سنگهاي تزييني و حتي در تجارت خارجي كشور به دنبال جهش در
صادرات باشيم، بايد به دنبالاصلاح ساختار و قوانين و مقررات اعم از اداري،
مالي و پولي بايد باشيم. افزايش صادرات غيرنفتي بدون درنظر گرفتن اين
مقولههاامكانپذير نيست.
آيا
وضعيت قيمت سنگهاي تزييني ايران در بازارهاي جهاني مطلوب است؟
برآورد
انجام شده نشان ميدهد متوسط ارزش هر تن سنگ صادراتي خام حدود 62 دلار
است.، در صورتي كه متوسط قيمتهر تن سنگ كار شده حدود 178 دلار ميباشد.
اين ارقام حاكي از اختلاف زياد بين قيمتهاي صادراتي سنگهاي تزييني خام
و كارشده است.
اگر بتوان
در خصوص فرآوري سنگ اقدام جدي به عمل آورد، بستهبندي، كيفيت و استانداردهاي
جهاني را رعايت كرد و نوعساب و صيقل دادن (پوليش) سنگ را مطابق با سليقة
خريداران خارجي انجام داد، مشكلي براي صادرات وجود نخواهد داشت.
موانع
صادراتي و قولهايي كه برخي مسؤولان ميدهند، ولي انجام نميشود، به همراه
رقابتهاي ناسالم برخي صادركنندگان،باعث ميشود كه صادرات لطمه ببيند.
اهم
مشكلات مبتلابه توليد و صادرات را ذكر فرماييد.
بايد گفت
اگر مشاركت سرمايهگذاران خارجي در بخش سنگ جلب شود، آنچه كه درخصوص
صادرات مدنظر است، تحصيلخواهد شد.
به نظر من،
يكي از مشكلات عمده بر سر راه توليد و صادرات، عدم جلب و جذب سرمايهگذاران
خارجي در بخش معادنسنگهاي تزييني است.
معادن سنگ
ايران جزو معادن كوچك تلقي ميشود و بهرهبرداران در اين رشته بهطور عمده
مشكل كمبود سرمايه دارند ومتأسفانه بانكها نيز مشاركت خاص و عامي با اين
گونه سرمايهگذاران ندارند. اما سرمايهگذاري خارجي اين مشكل را مرتفعميسازد.
مشكل ديگر
اين است كه به امر فرآوري به صورت جامع نگريسته نشده است. در اين
رهگذر به سنگ به صورت سنگساختماني نگاه شده، در صورتي كه كاربرد سنگ در
قالب مصنوعات سنگي و نيز در هنر معماري و مجسمهسازي و ساير مباحث،ميتواند
طيف گستردهاي را به امر فرآوري سنگ بدهد.
فقدان
نظام اطلاعرساني باعث شده است از بازارهاي دنيا اطلاعات لازم كسب نشود و
سليقة مصرفكنندگان سنگ در بازارهايجهاني براي صادركنندگان ايراني ناشناس
است.
رقابت
ناسالم صادركنندگان و فقدان تشكيلات منسجم تخصصي صنفي از ديگر مشكلات بود
كه اين تشكل در قالب انجمنسنگ ايران دو ماهي است شكل گرفته است. اميد
ميرود اين تشكل با همكاري بهرهبرداران و حمايت سيستم دولتي بهطور منسجمكارهاي
خود را انجام دهد.
استاندارد
نبودن توليدات سنگ ايران و شركت نكردن در نمايشگاههاي داخلي و خارجي و
فقدان برگزاري نمايشگاههايتخصصي داخلي و خارجي از ديگر مشكلات است. اميد ميرود
سال آينده نخستين نمايشگاه تخصصي سنگهاي تزييني در ايرانتشكيل شود و
متعاقب آن حضور فعالي در نمايشگاههاي خارجي داشته باشيم.
ضعف در
تبليغات نيز از مشكلات است. صادركنندگان سنگ در ايران در سايتهاي اينترنت
حضور قوي ندارند و حتي يكمجموعة مدون قابل ارايه در نمايشگاهها وجود
ندارد.
بهرهبرداران
ايراني بر اساس علاقة خودشان يك سري بروشورهايي دارند كه با آنها به
تبليغ ميپردازند. اين حركت براي افزايشسهم ايران در تجارت جهاني سنگ يك
حركت ضعيف محسوب ميشود كه اميد ميرود با تهيه «اطلس سنگ» قدمهاي اساسيبرداشته
شود.
ضوابط و
مقررات دستوپاگير در بنادر و گمركات و نرخ تعرفههاي صادراتي از مشكلات
توليد و صادرات سنگهاي تزيينياست. اين موارد صادرات سنگ را كند ميكند و
صادركنندگان را در وضعيتي قرار ميدهد كه نتوانند در بازارهاي جهاني به
رقابتبرخيزند.
رقابت در
رشتة مصالح ساختماني در بازارهاي بينالمللي بر روي يك يا دو دلار تفاوت
نرخ است و ميزان تعرفهها تعيينكنندهاست. در برنامة سوم توسعه و در قانون
تمركز امور صنعت و معدن و با ادغام دو وزارتخانه معادن و فلزات و صنايع پيشبيني
شدهاست تعرفهها با پيشنهاد وزارتخانه مربوطه و تصويب سازمانهاي ذيربط
تعيين شود.
|
با انتشار «اطلسسنگ» معادن سنگ ايران به جهانيان معرفي ميشود.
قراراست اين اطلس منطبق با استانداردهاي جهاني در خردادماه سال آينده
منتشرشود. |
چنانچه در
پي جهش در صادرات باشيم، بايد ضوابط و مقررات مالي، اداري و پولي متناسب
با نگرش صادرات وضع شود وموانع موجود كه همكاري بخش خصوصي و دولت را تحتالشعاع
قرار ميدهد، از ميان برداشته شود.
پيمان
ارزي نيز در بخش مصالح ساختماني مشكلاتي را پديد ميآورد.
چرا
كشورهاي خريدار سنگ ايران علاقهمند به ورود سنگ فرآوري نشده از ايران
هستند؟
استانداردها
و كيفيت سنگهاي فرآوري شده در ايران جوابگوي خواست متقاضيان بازارهاي
جهاني نيست. ضمناً خريدارانسنگ به ويژه كشورهاي جنوب شرقي آسيا كه از
خريداران عمدة سنگ ايران محسوب ميشوند، واحدهاي فرآوري مدرني راراهاندازي
كردهاند و سياستهاي تشويقي مختلفي برايشان اعمال ميشود تا سنگهاي كارنشده
(فرآوري نشده) وارد كنند.
دولت چين،
تايوان و ژاپن براي واردات سنگهاي فرآوري شده سياستهاي تنبيهي اعمال
ميكنند و تعرفههاي بالايي را ازسنگهاي تزييني كار شده دريافت ميكنند.
آيا
در ر شته سنگهاي تزييني و نما تاكنون سرمايهگذاري خارجي صورت گرفته است؟
در رشته
فرآوري سنگ هنوز سرمايهگذاري خارجي صورت نگرفته است. البته نخستين
قراردادي كه بهتازگي به تأييد دولترسيد، قرارداد مشاركت بين يك شركت
ايراني و يك شركت ايتاليايي در زمينة فرآوري سنگ بوده است.
شركت
ايتاليايي ماشينآلات را به ايران ميآورد و در قالب مشاركت به توليد سنگ
ميپردازد. محصول بهدست آمده در داخل وخارج كشور قابل فروش خواهد بود.